Logo Provincie Zeeland

Zeeland is, in afwijking van de overige provincies van Nederland, nogal afwijkend. Aanvankelijk bestond de provincie uit diverse eilanden en een deel (Zeeuws Vlaanderen) dat eigenlijk de bovengrens van België zou kunnen zijn. Maar zowel de natuur als de mens hebben Zeeland een totaal ander aanzien gegeven.

Gemeentelijke herindeling

Van de oorspronkelijke verzameling van eilanden zijn er nog maar twee volledig door het water omgeven. De overigen zijn aan elkaar gegroeid en we zouden moeten spreken over schiereilanden.

Ook op bestuurlijk niveau heeft dat invloed gehad. Zeeland is een van de dunst bevolkte provincies van ons land. Om die reden hebben zich regelmatig gemeentelijke fusies en samenvoegingen voorgedaan. Uiteindelijk zijn er, sinds 1997, in Zeeland nog maar dertien gemeenten overgebleven.

De gemeenten van Zeeland

De gemeenten van Zeeland

 

Maar of dit de laatste gemeentelijke hervorming is, blijft de vraag. Momenteel gaan er stemmen op om van Zeeland één gemeente te maken. Voor de burgemeester van Middelburg is het zonneklaar. Volgens hem haalt geen enkele plaats in Zeeland de wereldwijde normen van een stad. Ook de infrastructuur is totaal anders dan in de Randstad. Volgens een onderzoek zou een megagemeente waarbij de nadruk komt te liggen op de steden Middelburg en Vlissingen de oplossing zijn. Hoe het verder zou moeten met de andere gemeenten laat het plan in het midden.

Door een samenvoeging zou de gemeente Zeeland de vierde gemeente van Nederland worden. Maar zover is het nog niet. Er zal nog heel wat water door de Schelde moeten lopen.

Democratisch gekozen

Het bestuur van de provincie Zeeland is, overigens net als in de rest van Nederland, democratisch samengesteld en gekozen.

Het dagelijks bestuur van de provincie ligt in handen van het college van Gedeputeerde Staten (GS). De leden van de GS worden gekozen door de Provinciale Staten en worden gekozen voor een periode van vier jaar. Ze worden ook wel gedeputeerden genoemd. Ze worden gekozen door middel van getrapte verkiezingen. Hierbij kiest het volk een vertegenwoordiging waarna deze vertegenwoordigers weer vertegenwoordigers, in dit geval bestuurders kiest. Een gedeputeerde is geen lid van de Provinciale Staten.

De voorzitter van de Gedeputeerde Staten en de Provinciale Staten is de Commissaris van de Koning. Hij of zij wordt benoemd door de regering voor een periode van zes jaar. Alleen de regering kan een commissaris binnen deze periode ontslaan.

Gezicht van de provincie

Hij of zij is het “gezicht van het bestuur van de provincie”. In deze functie hoeft hij of zij het niet eens te zijn met het beleid dat de provincie voert. De commissaris vertegenwoordigd officieel het rijk binnen de provincie. Momenteel hebben we een man in deze functie. Dhr. Han Polman.

Commissaris van de koning – Han Polman Foto: Lex de Meester

Commissaris van de koning – Han Polman
Foto: Lex de Meester

De taak van de commissaris is veelomvattend. Om te beginnen is hij aan de Staten verantwoording verschuldigd over het bestuur dat GS voert. Hij is belast met de bestuurlijke coördinatie en houdt interbestuurlijk toezicht. Hij is verantwoordelijk voor de coördinatie van grensoverschrijdende samenwerking. In Zeeland is hij voorzitter van de Scheldemondraad. Tenslotte vertegenwoordigd hij Zeeland op allerlei terreinen, waaronder het bijwonen van officiële plechtigheden en openingen van evenementen. Maar hij heeft ook rijkstaken zoals het voordragen voor de benoeming van burgemeesters. Hij heeft de verplichting regelmatig de gemeenten in de provincie te bezoeken waarbij hij gesprekken voert met de colleges van burgemeester en wethouders of de gemeenteraden.

Voor Zeeland is de commissaris van de Koning sinds 1 maart 2013 de D’66-er Han Polman. Voor hij deze functie aanvaardde was hij burgemeester van Bergen op Zoom. Polman is al sinds 1994 actief in de politiek in diverse functies en op diverse plaatsen.

De Provinciale Staten, meestal kortweg de Staten genoemd worden gevormd door een collectief van volksvertegenwoordigers binnen de provincie. Zij worden eens per vier jaar rechtstreeks gekozen door de inwoners van de provincie.

De taak van de Staten is vergelijkbaar met die van de Tweede Kamer. De leden controleren de GS op hun wijze van besturen.

Het provinciebestuur zet in op economische ontwikkeling, groei en innovatie van Zeeland. Daarbij wordt het ondersteund door de provinciale organisatie welke onder leiding staat van de provinciesecretaris/directeur. De provinciale organisatie die bestaat uit 456 ambtenaren.

Het mooie en rustige Abdijplein

Het mooie en rustige Abdijplein

 Huisvesting

Het hele bestuur van de provincie en de provinciale organisatie zijn gehuisvest in de Provinciehuis in Middelburg in een deel van de Abdij van Middelburg.

Sinds 1100 hadden monniken in deze stad al een klooster. In 1127 vestigden de premonstratenzers uit de Sint Michielsabdij in Antwerpen zich in dit klooster dat daarna geleidelijk werd uitgebreid.

In 1401 kwam de abdij rechtstreeks onder het gezag van de paus te staan. In 1559 werd Nicolaas van der Burgh, de toenmalige abt van de abdij, door Rome tot de eerste bisschop van Middelburg benoemd.

Een lang bestaan was het de bisschop niet gegund. Het beleg van Middelburg wat duurde van 1572 tot 1574 leidde tot de capitulatie van de Spaansgezinde katholieke stad. Hierdoor kwam er in dat laatste jaar een einde aan het kloosterleven.

Willem van Oranje garandeerde dat de geestelijke niet zouden lijden onder zijn bewind. Maar toch werd het katholieke geloofsleven onder dwang beëindigd en de abdij verloor haar betekenis.

De abdij werd omgevormd tot het Hof van Zeeland en het gewestelijk bestuur van de provincie nam hier haar intrek. Zij is daarna het provinciale bestuurscentrum van Zeeland gebleven. Aanvankelijk bood de voormalige abdij plaats aan de Staten van Zeeland, de gecommitteerde raden en andere bestuurscolleges zoals de Admiraliteit van Zeeland, de Munt en de Rekenkamer.

Sinds 1812 is de abdij de officiële zetel van het provinciaal bestuur van Zeeland en staat het bekend als het provinciehuis.

Vanaf 1972 wordt een deel van het complex gebruikt door het Zeeuws Museum. In een ander deel werd in 1986 het Roosevelt Study Center gehuisvest.

De Abdij

De abdij ligt in het centrum van Middelburg. Het is als een min of meer rondlopend complex gebouwd met vier grote en één kleine toren. In het gebouw zijn een aantal kleine poorten aangebracht die toegang geven tot een plein in het midden van het gebouw, het Abdijplein. Een prachtig, rustig plekje met hoge bomen.

Het gebouw is meerdere keren gerestaureerd. De laatste keer als gevolg van de verwoestingen, ontstaan door het bombardement op Middelburg op 17 mei 1940.

Het goed functionerende en visionaire provinciebestuur is op een prachtige plaats gevestigd. Op een plaats die de historie en het karakter van Zeeland goed weergeeft. Een aantal delen van het gebouw zijn geopend voor bezoekers. Wellicht een idee voor een leuk uitje?

Wilt u op de hoogte blijven van het bestuur van de provincie, kijk dan op de website.

Provincie Zeeland

U kunt het Provinciehuis vinden aan de Abdij 6 in Middelburg

Het postadres is Postbus 60 – 4330 LA Middelburg

Per telefoon 0118 – 63 10 11

Het faxnummer is 0118 – 62 69 49

Wilt u een e-mail sturen?  provincie@zeeland.nl