Wapen van Scherpenisse

Wapen van Scherpenisse

Scherpenisse is een dorpje in de gemeente Tholen. Scherpenisse vormde tot 1971 een zelfstandige gemeente samen met Westkerke en Gorishoek. Momenteel telt het dorp ongeveer 1.800 inwoners.

De naam Scherpenisse komt voor het eerst tot uiting in 1203. Het werd toen Scarpenesse genoemd. Nisse is een woord dat landtong betekent. Scherpe betekent scherp en is afgeleid van het Germaanse woord Skapa waarmee een langgerekt in het water doorlopend stuk grond werd bedoeld.

Van oorsprong was Scherpenisse één van de vijf eilanden die later de zuidelijke kant het eiland Tholen zouden vormen. Het dorp ontstond bij een afgedamde zijgeul van de Pluimpot. De zeewering aan de zuidkant van het dorp lag eerst ongeveer 500 meter verder naar buiten. Dit kwam door overstromingen en dijkvallen, een verschijnsel waarbij een dijk inzakt en in de stroomgeul verdwijnt. Tegen dit probleem hadden de mensen lange tijd geen verweer. Hierdoor moesten de bewoners van Scherpenisse in de periode tussen 1623 en 1826 bijna 250 hectare grond aan de zee prijsgeven.

Kaart uit 1617 van Zeeland

Kaart uit 1617 van Zeeland

 

In 1816 werd de toen nog jonge gemeente Westkerke opgeheven en bij Scherpenisse gevoegd. Scherpenisse werd gespaard door de watersnoodramp van 1953. Om die reden werd de Pluimpot, waarover het dorp via het water te bereiken was, in 1957 bij Gorishoek afgedamd.

Scherpenisse is een religieuze plaats. In 2012 haalde de SGP 42,7% van de stemmen bij de Tweede Kamerverkiezingen. In het dorp zijn drie kerkelijke gemeenten; de Gereformeerde Gemeente, de Hervormde Gemeente en de Vrije Hervormde Gemeente.

De Hervormde Kerk in Scherpenisse

De Hervormde Kerk in Scherpenisse

 

De Hervormde Kerk stamt uit de 15de en 16de eeuw en is gebouwd in de late Brabants gotische stijl. De kerk was oorspronkelijk gewijd de maagd Maria. De kerk staat een beetje afgelegen aan de zijkant van het dorp aan een rustige weg. Een bijzondere plaats voor een kerkgebouw. Dat is het gevolg van een grote brand in 1538 waarbij een belangrijk deel van het dorp werd verwoest. Voor de heropbouw van Scherpenisse werd besloten het nieuwe dorp meer in de richting van de haven te verplaatsen.

De 52,4 meter hoge watertoren is de blikvanger van het dorp. De toren is gebouwd in 1922 naar het ontwerp van bouwbedrijf MABEG. De toren herbergt een waterreservoir van 350 m³.

De watertoren van Scherpenisse.

De watertoren van Scherpenisse.

 

Het vroegere raadhuis staat aan de Hoge Markt. Het is een diep en onderkelderd pand met een overhuifd gevelklokje en een dakruiter met wijzerplaten. Dit raadhuis kwam in 1594 tot stand door een gift van Maria van Nassau.

De plint, de hoekblokken en de kruisvensters in de zijgevel zijn van natuursteen. In 1847 zijn de trapgevels en de bovenverdieping afgebroken, zo ook de bovenkant van de traptoren aan de achterzijde. Uit die tijd dateert het bordes en de dakruiter.

Bij de restauratie in 1981 en 1982 zijn de kruisvensters in de zijgevel gerestaureerd en is de traptoren gedeeltelijk herbouwd. De vensters in de voorgevel hebben hun 19de eeuwse vorm behouden.

Het vroegere raadhuis van Scherpenisse -

Het vroegere raadhuis van Scherpenisse – foto Kris Roderburg

 

In Scherpenisse zijn een aantal kleine winkeltjes waaronder een supermarkt, fietsenwinkel en een boekenwinkel. Elke dinsdagmiddag is er een weekmarkt in de Spuidamstraat.

In Scherpenisse zijn twee basisscholen. De Oosterschelde School is een openbare school. De Groen van Prinstererschool is een basisschool op reformatorische grondslag.

Voor medische zorg kunt u terecht bij huisarts A.J.S.H. Brussen die praktijk houdt aan het Schuttershof.

In Scherpenisse zijn vier leuke restaurants; Brasserie de Zeester, Brasserie Mosselkreeft & Co. Het Chinees restaurant Nieuw Eiland Tholen en het vis speciaalrestaurant Vis aan de Markt.

Voor liefhebbers van een rustige vakantie aan het water van de Oosterschelde is Scherpenisse een ideale verblijfplaats. Vlak bij is een heerlijk klein strandje. Het grenst aan het natuurgebied de Pluimpot en het Nationaal Park Oosterschelde.

De omgeving nodigt uit tot het maken van fietstochten.

De oude molen De Korenbloem uit 1872

De oude molen De Korenbloem uit 1872

 

In de omgeving van Scherpenisse vindt u vakantiepark de Pluimpot en twee leuke campings; Gorishoek en de Zeester.

Ga eens kennismaken met dit leuke dorp in het zuiden van Tholen.