wapen van Arnemuiden

wapen van Arnemuiden

Arnemuiden is een stad op Walcheren die deel uitmaakt van de gemeente Middelburg. De inwoners van Arnemuiden noemen hun stad ‘Erremuu’. Arnemuiden telt ongeveer 5.400 inwoners. Daarvan is 38% jonger dan 26 jaar.

Arnemuiden is een van de weinige gemeenten in Nederland waar door sommigen nog dagelijks de traditionele klederdracht wordt gedragen. Het stadje staat bekend als een wat gesloten, voornamelijk christelijke gemeenschap. Er zijn dan ook vier kerken; de Nederlands Hervormde Kerk, de Hersteld Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerk Arnemuiden en de Gereformeerde Gemeente.

De visserij is vanouds de belangrijkste bron van inkomsten voor de stad. Het maakte vooral naam door de garnalenvisserij. Vanaf het einde van de 16de eeuw verloor Arnemuiden, door verzanding van de rede, meer en meer haar centrumfunctie .Door de aanleg van de Sloedam, diverse inpolderingen en de Deltawerken zagen de vissers zich genoodzaakt met hun vloot eerst naar Veere en later naar Vlissingen uit te wijken. Toch blijft er nog steeds iets van nostalgie. Luister hier.

De Arnemuiders hebben tot ver in de 20ste eeuw voor het vissen gebruik gemaakt van een schip dat de hoogaars werd genoemd. Het model van deze platbodem, met kenmerkende lange, smalle zwaarden is waarschijnlijk gebaseerd op de vrachtvaartuigen op de grote rivieren

Arnemuider Hoogaars in de haven van Veere

Arnemuider Hoogaars in de haven van Veere

 

De eerste keer dat Arnemuiden in geschreven bronnen wordt terug gevonden is uit 1223, een kleine nederzetting aan de rivier de Arne. Maar dit oude Arnemuiden werd in 1440 door de Arne verzwolgen. Er werd een nieuw Arnemuiden gebouwd dat ongeveer, na 20 jaar, op haar beurt onder water verdween.

 

 

 

 

Omstreeks 1462 werd de huidige stad gesticht. Het nieuwe Arnemuiden had een gunstige ligging en een goede rede waar grote schepen makkelijk toegang toe hadden. De haven was een van de belangrijkste Zeeuwse havens in de 15de en 16de eeuw. Koopvaardijschepen lagen vaak in dikke rijen voor de kust. In 1570 deed een groot aantal handelsschepen de haven van Armemuiden aan, waaronder alleen al meer dam 400 zoutschepen. De stad kende een ongekende bloei. Er waren meer herbergen dan in Middelburg om de vreemde zeelieden van spijs en drank te voorzien.

Arnemuiden in 1649

Arnemuiden in 1649

 

Tijdens de Tachtigjarige Oorlog werden de Zeeuwen gedwongen door de invallen van de Geuzen partij te kiezen. In 1572 koos Middelburg voor de Spaanse koning, Arnemuiden sloot zich aan bij de opstandelingen en volgde de Prins van Oranje.

De hertog van Alva, de regent namens Koning Filips II, zag Walcheren als een belangrijk strategisch gebied. In datzelfde jaar stuurde hij zijn generaal Sanchio d’Avila met zijn leger naar Arnemuiden. De stad werd volledig geplunderd en verwoest. Hierbij kwamen honderden burgers om. Anderen vluchtten weg en lieten al hun bezittingen achter. Arnemuiden werd een spookstad.

In 1574 kwam de stad in handen van Willem van Oranje. Uit dank, omdat de inwoners zijn kant hadden gekozen, verleende hij Arnemuiden stadsrechten. Het kreeg echter geen zitting in de Staten van Zeeland. Maar kwam het los van de heerschappij van Middelburg en het kon als een zelfstandige stad gaan functioneren. De gevluchte inwoners keerden terug en de stad werd herbouwd met om de stad versterkingen en stadspoorten. De prins gaf Arnemuiden een behoorlijke som geld en vrij snel nam de welvaart door scheepvaart, handel en zoutziederij weer toe. De grote kruiskerk en een indrukwekkend stadhuis werden gebouwd.

 

 

Willem van Oranje

Willem van Oranje

 

In 1584, tien jaar na de verwoesting stonden er in Arnemuiden al weer 280 bewoonbare huizen. Ongeveer 20% was overgestapt naar de nieuw religie, de reformatie. In 1625 was dat aantal op opgelopen tot 90%. Deze reformatie heeft zich in Arnemuiden heel geleidelijk voltrokken.

We kennen de 17de eeuw als de Gouden Eeuw. Voor Arnemuiden ging dat niet op. Door de verzanding van de haven werd de steeds minder bereikbaar voor grote schepen. Handel en scheepvaart kwamen goeddeels stil te liggen. Alleen de zouthandel ging nog door, maar wel op veel kleinere schaal. Veel inwoners verlieten de stad en huizen raakten in verval. Zo ook de grote kruiskerk en het stadhuis. Allebei werden ze in de 2de half van de 19de eeuw afgebroken om vervangen te worden door kleinere uitgaven.

 

Vanaf dat moment begon Arnemuiden zich meer en meer toe te leggen op de visserij en kreeg het al snel een grote naam als vissersplaats. Groei zat er niet veel meer in de gemeente, maar het was een goede plaats om te leven.

Er kwam nieuw leven in de brouwerij door de aanleg van de Sloedam. Hierover kwam een spoorlijn te lopen van Vlissingen via Roosendaal en verbond het achterland met Zeeland. Op 1 maart 1872 werd Arnemuiden een onderdeel van de Zeeuwse Lijn. Aanvankelijk was goederenvervoer nog niet mogelijk. In 1877 werd een goederenemplacement aangelegd. Het goederenvervoer werd voornamelijk gebruikt voor vis, garnalen en suikerbieten en voor de aanvoer van kolen en levensmiddelen.

Tot 1960 veranderde er weinig, maar in dat jaar raakte de laad- en losweg geleidelijk in onbruik. In 1969 werd het goederenemplacement van Arnemuiden buiten gebruik gesteld.

Het oude stationsgebouwtje van Arnemuiden

Het oude stationsgebouwtje van Arnemuiden

 

An het begin van 2006 kondigde de Nederlandse Spoorwegen aan drie stations op de Zeeuwse Lijn, waaronder Arnemuiden, in 2007 te willen sluiten. Dit stuitte op grote protesten en verkeersminister Karla Peijs zegde toe zich sterk te maken voor handhaving van de stations.

Ze kreeg haar zin. Met de invoering van de HSL-Zuid ging er een volledig nieuwe dienstregeling voor Zeeland gelden. Voortaan zouden alle Zeeuwse stations twee keer per uur worden aangedaan.

Met ingang van 2013 stopt de intercity tussen Vlissingen en de Randstad elk half uur in Arnemuiden.

Naast de trein is Arnemuiden ook heel goed bereikbaar via de lijnbussen van Connexxion. Ze onderhouden regelmatige lijnen met Middelburg en Goes.

Met de auto volgt u, vanuit de richting Bergen op Zoom de A58. Bij afslag 37 (Nieuw- en St. Joosland) neemt u de N665 naar Arnemuiden.

Maar waarom naar Arnemuiden?

Arnemuiden heeft veel te bieden. Er zijn twee lagere scholen. ’t Vierschip is een openbare lagere school. Oleanderhof is een basisschool op christelijke grondslag.

Er is een grote huisartsenpraktijk. Deze is gehuisvest in het gezondheidscentrum Arnemedi, een voormalige kleuterschool welke in 1995 grondig is verbouwd en aangepast. Hier werken drie huisartsen, geassisteerd door praktijkondersteuners en praktijkassistenten. Tevens is hier een apotheek en een grote fysiotherapiepraktijk.

In het centrum van Arnemuiden zijn tal van leuke winkeltjes te vinden. Wandelend door de Langstraat en de Westdijkstraat kunt u ze niet missen.

Daarnaast zijn er de dagelijkse voorzieningen zoals een supermarkt, bakker, slager, zelfs een aantal kapsalons en een boekhandel met postkantoor.

De Arnemuidse Visleurdster

De Arnemuidse Visleurdster

 

Arnemuiden koestert haar verleden. Dat is te zien aan het standbeeld van de Arnemuidse Visleurster. Een bezoek aan het historisch Museum van Arnemuiden met het “Uusje van Eine” geeft u een leuke kijk op het leven in Arnemuiden aan het begin van de 20ste eeuw. Daarnaast kunt u hier kennis nemen van tal van archeologische vondsten.

Ga eens op bezoek op de Werkende Werf. Op de historische Scheepswerf C.A. Meerman komen de meest karakteristieke schepen van de Zeeuwse wateren op de helling. De werf is opgericht in 1763. Sinds 2003 is de werf in bezit van de gemeente Middelburg. Niet alleen wordt er nog dagelijks gewerkt, maar het is ook een uniek monument op maritiem gebied.

 

 

 

 

Waterpark Veerse Meer

Waterpark Veerse Meer

 

Arnemuiden herbergt een viertal campings, aan de Muiderweg ligt het vakantiepark ‘Waterpark Veerse Meer’ waar u voor heel aantrekkelijke prijzen van een geweldige vakantie kunt genieten.

Voor liefhebbers van watersporten, zoals duiken, surfen zwemmen en zeilen, ligt het Veerse meer binnen handbereik.

Jachthaven Oranjeplaat kan u in al uw behoeften voorzien.

Een bezoek aan Arnemuiden is zeker een aanrader.