Oorspronkelijk was het Zwin een zeearm die het Belgische Brugge met de Noordzee verbond. Het zou in de oudheid de naam Sincfala hebben gehad. Door de Stormvloed van 1134 werden de verschillende kreken die ontstaan waren bij een eerdere stormvloed in 1014 sterk verbreed. Hierdoor werd de invloed op het binnenland veel groter. Hierdoor zou de archipel Zeeland zijn ontstaan.

Het Zwin - foto Paul Hermans

Het Zwin – foto Paul Hermans

Later, als gevolg van bedijkingen in de 12de eeuw, is de zeearm gaan verzanden. Door verdere verzanding een aanslibbing is er momenteel niet veel meer over dan een strandgeul met een achterliggende slufter. Er is dus nogal wat veranderd, zeker als we weten dat de monding vroeger 6 kilometer breed was. De torens van Westkapelle en Knokke dienden als bakens voor de schepen die op weg waren naar Brugge.

 

Geen wonder dat het Zwin in de geschiedenis een belangrijke rol heeft gespeeld. Er vonden hier verschillende zeeslagen plaats. Bijvoorbeeld de Slag bij Damme in 1213.

Meer tot de verbeelding sprekend is de Slag bij Sluis op 24 juni 1340. Dit was een zeeslag tussen Engeland en Frankrijk tijdens de honderdjarige oorlog. Het was het eerste treffen op zee tijdens deze periode.

De Franse vloot in slagorde

De Franse vloot in slagorde

De Franse vloot voer op naar Sluis waar zij positie innamen om te verhinderen dat de Engelsen hier aan land zouden kunnen komen. Ze werden vastgelegd in rijen van drie. Strategisch was dit niet bepaald doordacht. De Franse schepen vormden wel een grote linie, maar verloren hun bewegingsvrijheid. De Engelsen, die ver in de minderheid waren, zagen hun kans schoon. Al snel was er geen sprake meer van een zeeslag, maar van man tegen man gevechten. Hierbij kwamen uiteindelijk 25.000 soldaten om. De Engelsen staken verschillende Franse schepen in brand, Omdat deze aan elkaar vast waren gemaakt sloegen de vlammen makkelijk over en er was geen redden meer aan. Frankrijk  verloor 170 schepen en de Slag bij Sluis.

 

Door de verzanding en het dichtslibben was Brugge niet langer over water te  bereiken. Er werden daarom voorhavens aangelegd die steeds verder richting zee opschoven. Eerst werd Damme aangelegd, later volgden Hoeke, Mude (nu Sint Anna ter Muiden) en tenslotte Sluis.

 

De resterende strandgeul is bij laagwater goed doorwaadbaar. Zij vormt de grens tussen België en Nederland tussen Knokke en Retranchement   Opmerkelijk is dat de grenspaal tussen beide landen paal 369 niet precies op de grens staat. Deze staat geheel in Nederland. Dit gebeurde in overleg tussen beide landen omdat de paal op zijn officiële plaats steeds wegspoelde.

grenspaal 369

grenspaal 369

 

Het sluftergebied is voor een deel Belgisch en voor een deel Nederlands. Het bestaat uit schorren, slikken, duinen en stranden. Natuurreservaat het Zwin is een in ons land zeer zeldzaam landschapstype.

Een slufter is een strandvlakte achter de duinen die in open verbinding staat met de zee. Dit binnenstrand ligt direct achter de geulmonding. Meer landinwaarts bevinden zich duinen en schorren. Achter de duinenrij liggen twee kleine polders, de Kievittepolder en de Oudelandspolder. Deze zijn in beheer bij de Stichting Zeeuws Landschap.

Voor een impressie van Het Zwin, kijk hier.

Kokmeeuwen kuikens

Kokmeeuwen kuikens

De Zwinweide, een vroegere zijgeul van het Zwin, is een opmerkelijk gebied waar zoet en zout water elkaar afwisselen. Vanwege de afwisseling tussen nat en droog, zout en zoet en klei en zand is hier een grote en merkwaardige variatie in plantengroei ontstaan.

Hoog- of laagwater, zomer of winter, in dit natuurgebied zijn altijd vogels te ontdekken. Ze zien het Zwin als restaurant en smullen van zeepieren, kreeftjes, visjes en schelpen. Tijdens de vogeltrek zoen duizenden vogels het Zwin als wegrestaurant waar ze bijtanken. De schorren zijn een belangrijkbroedgebied voor vogels als tureluur, kluut en scholekster.

Kluut - Foto Jutta

Kluut – Foto Jutta

In de struiken aan de landzijde leven vooral zangvogels als kneu, fitis, zwartkop en nachtegaal. U ziet, geen vogelsoorten die u dagelijks tegen komt.

Op de schorren komt veel lamsoor voor. Ook veel voorkomend zijn hier strandkweek, zoutmelde, zeepostelijn en zeebiet.

Zeepostelein

Zeepostelein

Bezoek daarom dit bijzondere gebied en laat je verrassen door het kekkerend geluid van het groengouden boomkikkertje, dat u een kilometer afstand al verwelkomt.

Voor meer actuele informatie over dit unieke natuurgebied, kijk hier.